Door: Redactie - 30 september 2026 |
De provincie Noord-Holland heeft de eerste twee vaste bruggen in de provincie geopend die volgens de methode van IFD-bouwen zijn neergezet. De bruggen over de Medemblikkerweg (N240) bij Medemblik bestaan uit losse onderdelen die elders zijn gemaakt en op locatie in elkaar gezet. Die aanpak moet toekomstig onderhoud goedkoper en sneller maken, en biedt meer ruimte om onderdelen later te hergebruiken.
Bij een traditionele brug giet je het fundament als één blok beton en maak je vrijwel alles daaraan vast, legt Patrick Spaan uit, technisch manager bij de provincie Noord-Holland. Wil je er later iets aan veranderen, dan moet je grote delen slopen. IFD-bouwen draait dat om. De letters staan voor Industrieel, Flexibel en Demontabel: onderdelen worden in een fabriek gemaakt en pas op locatie samengevoegd tot een complete brug. Gaat er iets kapot, dan haal je alleen dat onderdeel eruit en vervang je het, zonder de rest van de constructie aan te tasten.
Projectmanager Kees Gerling van de provincie ziet dat de aanpak uiteindelijk moet toegroeien naar een soort standaardmenu van onderdelen. Doordat vrijwel elk onderdeel hetzelfde is, wordt het ontwerp- en bouwproces efficiënter en op termijn goedkoper. Deze vorm van industrieel bouwen was voor aannemer K_Dekker vooral nieuw terrein. Duurzaamheid staat bij het bedrijf hoog in het vaandel en de aanpak moet veranderen, zegt projectleider William de Graaf. IFD-bouwen voelde in het begin spannend, maar uiteindelijk bouw je gewoon een brug, alleen op een andere manier.
Voor het ontwerp schakelde K_Dekker ingenieursbureau Iv in. Projectleider Leonard Smit vergelijkt de werkwijze met bouwen met LEGO: de losse onderdelen moeten precies op elkaar passen, terwijl er nog weinig ervaring is opgebouwd met deze vorm van ontwerpen voor IFD-bouwen. Die combinatie maakte het traject technisch pittig, ook al golden verder dezelfde eisen van de provincie als bij een gewone brug. Tijdens de werkzaamheden pleegde de provincie meteen ook groot onderhoud aan de omliggende infrastructuur, waaronder de rijbaan en het fietspad rond de bruggen, welke sinds 16 september weer open zijn voor verkeer.
De echte winst van IFD-bouwen ontstaat pas als de methode op grote schaal wordt toegepast, zegt Gerling. Hoe meer identieke onderdelen er worden gemaakt, hoe goedkoper de productie. Een brug gaat al snel honderd jaar mee, maar niet elk onderdeel is dan versleten: die onderdelen kunnen dan verhuizen naar een andere brug. Groeit een wijk of komt er een nieuwe buslijn, dan is de brug over tien jaar uit elkaar te halen en elders opnieuw te gebruiken. In Noord-Holland ligt een grote vervangingsopgave van ruim 10.000 bruggen en viaducten. Gemeenten, Rijkswaterstaat, de provincie, ProRail en de Vervoerregio Amsterdam pakken die opgave samen aan binnen het programma Samen Slimmer Renoveren en Vervangen. IFD-bouwen kan daar een bijdrage aan leveren, nu de sector op zoek is naar snellere en goedkopere manieren om verouderde infrastructuur te vernieuwen.
