Door: Redactie - 26 juni 2026 |
Een ruime meerderheid van de Eerste Kamer staat positief tegenover de regiewet voor de woningbouw, de wet die de rijksoverheid meer sturing geeft op waar en voor wie er wordt gebouwd. Tijdens het debat van dinsdag spraken D66, VVD, CDA en ChristenUnie hun steun uit. De partijen verwachten dat de regiewet bijdraagt aan een snellere bouwproductie en aan kortere procedures. De wet treedt op 1 juli in werking.
De regiewet bundelt afspraken tussen Rijk, provincies en gemeenten over de volkshuisvesting. Met de wet kan het Rijk vastleggen hoeveel woningen er per jaar bij moeten komen en welk deel daarvan betaalbaar is. Twee derde van de nieuwbouw moet bereikbaar zijn voor lage en middeninkomens, en dertig procent valt onder de sociale woningbouw. De regiewet maakt die gemaakte afspraken juridisch bindend. Daarnaast krijgt de minister de mogelijkheid om in te grijpen wanneer een regio achterblijft bij de afgesproken aantallen. Volgens de rijksoverheid over de nieuwe wet moet die duidelijkheid de bouw versnellen.
Alle partijen die aan het debat deelnamen vonden dat er sneller meer huizen moeten komen. D66-senator Antoon Kanis noemde het voorstel “een stap in de goede richting”. De ChristenUnie plaatste wel een kanttekening. Senator Eric Holterhues waarschuwde dat de aandacht niet te eenzijdig op woningbouw moet liggen. “Straks hebben we een wet regie energietransitie nodig”, zei hij. “We moeten voorkomen dat andere doelen ondersneeuwen.” Ondanks die zorgen tekent zich in de Eerste Kamer een duidelijke meederheid af. De stemming volgt later deze week, vlak voordat de nieuwe wet en regelgeving op 1 juli van kracht wordt. Ook coalitiepartijen die kritisch waren op onderdelen, gaven aan het belang van meer woningen zwaarder te laten wegen dan hun bezwaren.
Voor aannemers, ontwikkelaars en corporaties verandert er door de regiewet het nodige. Gemeenten moeten een woonprogramma opstellen waarin staat hoeveel woningen ze bouwen en voor welke doelgroepen, zoals ouderen en studenten. Die programmering geeft bouwbedrijven eerder zicht op de pijplijn van projecten en op de afzet van betaalbare woningen. Ook worden bezwaarprocedures korter, wat bij grote projecten maanden tijdwinst kan opleveren. Vooral bij locaties met veel belanghebbenden loopt de doorlooptijd nu vaak op. De aanpak sluit aan op eerdere stappen om de bezwaarmogelijkheden te beperken. Tegelijk vraagt de regiewet om meer afstemming tussen overheden, en dat brengt voor uitvoerders extra administratieve stappen met zich mee. Brancheorganisaties wijzen erop dat de uitvoering staat of valt met voldoende ambtelijke capaciteit bij gemeenten.
De wet werd vorig jaar al aangenomen in de Tweede Kamer, maar de behandeling in de Eerste Kamer liet lang op zich wachten. Dat kwam door een PVV-amendement dat vreemdelingen nooit met voorrang een sociale huurwoning zou laten krijgen. Volgens de Raad van State ging dat plan in tegen het discriminatieverbod, waarna de toenmalige woonminister het onderdeel uit het voorstel haalde. Verschillende partijen hekelden de opgelopen vertraging. VVD-senator Henk Jan Meijer merkte op dat een motie soms een beter middel is om een politieke wens kenbaar te maken. CDA-senator Theo Rietkerk vond dat de voorstemmers van het amendement ‘in de spiegel moeten kijken’. Met de stemming van komende week komt er na die omweg alsnog een akkoord in zicht.
